Jak prowadzić w domu tabelę parametrów życiowych

Domowa tabela parametrów życiowych ułatwia przekazywanie lekarzowi lub innemu specjaliście opiekującemu się daną osobą przydatnych informacji. To zapis pomiarów, a nie diagnoza: pojedynczy wynik może nie wyjaśniać, co się dzieje, a wszelkie indywidualne wartości docelowe i zalecenia powinien ustalić zespół opiekuńczy. Do zapisywania wyników użyj Dziennika parametrów życiowych, Dziennika pomiarów ciśnienia krwi lub Dziennika poziomu cukru we krwi.

Najpierw ustal plan

Zapytaj lekarza lub zespół opiekuńczy, jakie pomiary wykonywać, jak często i o jakich porach. Ustal, czy pomiar należy przeprowadzać przed posiłkiem lub po nim, po aktywności czy po przyjęciu leków. Zapytaj, jakie wyniki powinny skłonić do powtórzenia pomiaru, telefonu lub pilnego wezwania pomocy. Zapisz te zalecenia w tabeli albo przechowuj je obok niej.

Nie ma jednej wartości docelowej ani progu, po przekroczeniu którego należy zadzwonić, odpowiednich dla wszystkich. Mogą się one różnić w zależności od stanu zdrowia danej osoby i celu monitorowania. Nie zmieniaj leków ani innych elementów opieki na podstawie tabeli, chyba że zespół opiekuńczy tak zalecił.

Wyznacz jedną osobę do bieżącego uzupełniania tabeli albo ustal, jak członkowie rodziny będą przekazywać sobie wyniki. Zapisuj datę, dokładną godzinę, wynik i jednostki, a także to, kto wykonał pomiar. Zabieraj tabelę na wizyty albo pokazuj jej wyraźne zdjęcie.

Zadbaj o porównywalność pomiarów

W miarę możliwości za każdym razem używaj tego samego urządzenia i stosuj tę samą metodę. Sprawdź, czy sprzęt jest czysty, sprawny i używany zgodnie z instrukcją. Jeśli zmienisz urządzenie lub metodę, zapisz tę informację. Jeśli nie masz pewności, czy wynik jest wiarygodny, zanotuj to zamiast po cichu go pomijać.

Zapisuj okoliczności, które mogą pomóc wyjaśnić zmianę: objawy, niedawną aktywność, to, czy osoba właśnie jadła, albo nietypowe okoliczności pomiaru. Notatki powinny być rzeczowe i zwięzłe. Jeśli powtórzysz pomiar, zapisz każdy wynik i powód jego powtórzenia; nie zastępuj pierwszego wyniku drugim.

Ciśnienie krwi

Używaj ciśnieniomierza odpowiedniego dla danej osoby i postępuj zgodnie z jego instrukcją. Amerykańskie Towarzystwo Kardiologiczne zaleca, by przed domowym pomiarem spokojnie odpocząć, siedzieć z podpartymi plecami i stopami płasko opartymi na podłodze, a mankiet założyć na gołą skórę i oprzeć ramię na wysokości serca. Za każdym razem mierz ciśnienie na tym samym ramieniu, chyba że zespół opiekuńczy zaleci inaczej. Podczas pomiaru nie rozmawiaj. Zobacz poradnik dotyczący domowego pomiaru ciśnienia krwi.

Zapisz obie wartości dokładnie tak, jak są wyświetlane, w podanej kolejności, wraz z godziną i informacją, na którym ramieniu wykonano pomiar. Jeśli zespół opiekuńczy zalecił wykonanie więcej niż jednego pomiaru podczas jednej sesji, zapisz każdy wynik i postępuj zgodnie z jego zaleceniami dotyczącymi odstępów między pomiarami. Zanotuj, czy osoba wcześniej odpoczywała, czy niedawno była aktywna.

Tętno

Zapisz tętno w uderzeniach na minutę, jeśli urządzenie je wyświetla. Jeśli mierzysz je ręcznie, zanotuj, czy było miarowe, czy niemiarowe. Przy pomiarze ręcznym stosuj metodę pokazaną przez pracownika ochrony zdrowia; jeśli nikt Ci jej nie pokazał, poproś o instruktaż. Przez czas zalecany w planie opieki dopilnuj, by osoba pozostawała w bezruchu i odpoczywała. Za każdym razem stosuj tę samą metodę.

Zapisz godzinę i okoliczności, na przykład pomiar po aktywności lub w czasie złego samopoczucia. Ciśnieniomierz może wyświetlać tętno razem z ciśnieniem krwi, ale warto odnotować, które urządzenie podało wynik. MedlinePlus wyjaśnia, że parametry życiowe, w tym tętno, to pomiary, które można zapisywać i porównywać w czasie: Parametry życiowe.

Temperatura

Używaj termometru elektronicznego i postępuj zgodnie z instrukcją producenta dotyczącą miejsca pomiaru, na przykład w ustach, uchu, na czole lub pod pachą. Różne miejsca i metody mogą dawać różne wyniki, dlatego staraj się za każdym razem mierzyć temperaturę w ten sam sposób. Zapisz wynik, jednostkę (°C lub °F), miejsce i godzinę pomiaru. Jeśli osoba właśnie wypiła gorący lub zimny napój, przebywała na zewnątrz albo termometru użyto inaczej niż zwykle, dodaj krótką notatkę.

Nie przeliczaj wyniku ani nie stosuj korekty, chyba że zaleci to zespół opiekuńczy lub instrukcja urządzenia. Jeśli wynik wydaje się nieoczekiwany, sprawdź instrukcję termometru i plan opieki, aby dowiedzieć się, czy i jak powtórzyć pomiar. NHS udostępnia ogólne informacje na temat gorączki u dorosłych; w danej sytuacji wynik powinien zinterpretować zespół opiekujący się tą osobą.

Poziom cukru we krwi

Zapisuj poziom cukru we krwi tylko wtedy, gdy zalecono jego monitorowanie lub gdy osoba ma dotyczący tego plan opieki. Postępuj zgodnie z instrukcją glukometru lub sensora, w tym zaleceniami dotyczącymi przygotowania skóry oraz używania i przechowywania sprzętu. W przypadku glukometru do pomiaru z palca zapisz wynik i podaną jednostkę. Jeśli wymaga tego plan opieki, odnotuj, czy pomiar wykonano przed posiłkiem, czy po nim, oraz ile czasu upłynęło od posiłku.

W przypadku systemu ciągłego monitorowania glikemii zapisuj wyświetlaną wartość oraz istotne informacje o trendzie lub alarmie, zgodnie z zaleceniami zespołu opiekuńczego. W razie potrzeby zanotuj objawy lub nietypowe okoliczności, na przykład chorobę albo pominięty posiłek. Nie zmieniaj diety, leków ani innych elementów opieki na podstawie wyniku, chyba że plan opieki określa, jakie działania należy podjąć. Amerykański Narodowy Instytut Cukrzycy oraz Chorób Układu Pokarmowego i Nerek wyjaśnia, na czym polega monitorowanie poziomu glukozy we krwi, w tym zapisywanie wyników i omawianie ich z pracownikiem ochrony zdrowia.

Co zapisywać w tabeli

Przydatny wpis zawiera:

• Datę i dokładną godzinę.
• Pomiar i jednostki zapisane tak, jak są wyświetlane.
• Zastosowaną metodę lub miejsce pomiaru, na przykład miejsce pomiaru temperatury albo ramię, na którym zmierzono ciśnienie.
• Istotne okoliczności, takie jak odpoczynek, aktywność, pora posiłku lub objawy.
• Każdy powtórzony wynik i powód powtórzenia pomiaru.
• Podjęte następnie działania, jeśli postępowano zgodnie z zaleceniami z planu opieki, oraz informację, z kim się skontaktowano.

Przechowuj tabelę w uzgodnionym, prywatnym, ale dostępnym dla osób zaangażowanych w opiekę miejscu. Jeśli pomiary wykonują różne osoby, upewnij się, że wszystkie stosują ten sam format zapisu i wiedzą, gdzie znajdują się zalecenia zespołu opiekuńczego.

Kiedy skontaktować się z zespołem opiekuńczym

Postępuj zgodnie z pisemnym planem, który określa, co robić, gdy wynik wykracza poza zakres ustalony dla danej osoby, kiedy go powtórzyć i do kogo zadzwonić. Jeśli nie ma takiego planu lub nie wiesz, jak zinterpretować wynik, skontaktuj się z lekarzem lub zespołem opiekuńczym tej osoby i poproś o wskazówki, zamiast zgadywać. Poproś o wyjaśnienie zaleceń prostym językiem i zapisz je dla innych opiekunów.

Nie czekaj na kolejny pomiar, jeśli u danej osoby wystąpią poważne lub nagłe objawy albo jej stan wygląda na ciężki. Zależnie od sytuacji i lokalnych zaleceń zadzwoń pod lokalny numer alarmowy lub skorzystaj z pilnej pomocy medycznej. Tabela może pomóc ratownikom, ale wykonywanie pomiarów nie powinno opóźniać wezwania pomocy.

Dbaj o przydatność zapisów

Zabieraj na wizyty aktualne wyniki i informuj o zmianach w samopoczuciu danej osoby, nie tylko o liczbach. Zapytaj zespół opiekuńczy, czy należy zaktualizować harmonogram pomiarów lub sposób ich zapisywania. Tabela jest najbardziej przydatna, gdy zapisy są spójne, odzwierciedlają przebieg zdarzeń, zachowują pierwotne wyniki i są zgodne z indywidualnymi zaleceniami opieki.